­čŚ║´ŞĆ Poradnik Podr├│┼╝nika: ­čç║­čçŞ Nowy Jork – ameryka┼äskie miasto ze sn├│w i teledysk├│w

Nowy Jork to miasto, kt├│re nigdy nie k┼éadzie si─Ö do snu. Miejsce, kt├│re ka┼╝dy z nas zna z film├│w czy z teledysk├│w. Podr├│┼╝nicze marzenie wielu os├│b, kt├│re dzi─Öki korzystnym po┼é─ůczeniom i zniesieniu wymogu posiadania wizy turystycznej, jest coraz bardziej na wyci─ůgniecie r─Öki. Mo┼╝na nie lubi─ç miast i ich zgie┼éku, natomiast w tym miejscu ka┼╝dy znajdzie co┼Ť dla siebie – wielbiciele zieleni (w Nowym Jorku znajduje si─Ö 1700 park├│w!), mi┼éo┼Ťnicy sztuki, fotografowie, kulinarni smakosze, a nawet backpackersi! Ponadto gwarantuj─Ö, ┼╝e nowojorskie drapacze chmur zrobi─ů wra┼╝enie na ka┼╝dym odwiedzaj─ůcym. Zapraszam do Poradnika Podr├│┼╝nika o Nowym Jorku!

Fot: Widok z Top of The Rock/ Oliwia Dymek

Zasady wjazdu do USA ÔÜá´ŞĆ

Polacy podr├│┼╝uj─ůcy do USA nie potrzebuj─ů wizy. Nale┼╝y wype┼éni─ç wniosek ESTA nie p├│┼║niej, ni┼╝ 72 godziny przed wylotem. Koszt to 21 USD (ameryka┼äskich dolar├│w). ESTA uprawnia nas do przebywania na terenie USA do 90 dni i jest wa┼╝na 2 lata. Do podr├│┼╝y wystarczy paszport (nie mo┼╝e by─ç tymczasowy), kt├│ry musi by─ç wa┼╝ny na czas podr├│┼╝y.

Od 11 maja do Stan├│w Zjednoczonych mo┼╝e wjecha─ç ka┼╝dy, niezale┼╝nie od stanu zaszczepienia przeciwko Covid-19. Podr├│┼╝e wygl─ůdaj─ů tak jak przed pandemi─ů, bez test├│w, szczepie┼ä i kwarantanny, ale i tak zaleca si─Ö zakupienie ubezpieczenia od zachorowania na Covid-19. Wi─Öcej szczeg├│┼é├│w znajdziesz w tek┼Ťcie: Oficjalnie: Stany Zjednoczone likwiduj─ů wym├│g szczepie┼ä na COVID-19 dla zagranicznych podr├│┼╝nych.

Podr├│┼╝ do Nowego Jorku Ôťł´ŞĆ

Najkorzystniejsz─ů finansowo opcj─ů na lot do Nowego Jorku s─ů najcz─Ö┼Ťciej loty z przesiadk─ů. Najtaniej z Polski mo┼╝na polecie─ç islandzkimi liniami PLAY z przesiadk─ů w Rejkiawiku, a bilety kupisz bezpo┼Ťrednio na stronie przewo┼║nika. Warto zaznaczy─ç, ┼╝e samoloty tego przewo┼║nika l─ůduj─ů na New York Stewart International Airport, czyli oko┼éo 100 kilometr├│w od centrum Nowego Jorku. Bilet autokarowy do miasta to oko┼éo 25 dolar├│w.

Z Polski do Nowego Jorku lataj─ů Polskie Linie Lotnicze LOT: z Krakowa na lotnisko Newark, z Warszawy na lotnisko JFK i z Rzeszowa na lotnisko Newark. Bilety mo┼╝na kupi─ç na stronie LOTu.

Polecam szuka─ç te┼╝ po┼é─ůcze┼ä z Berlina, sk─ůd dolecimy do Nowego Jorku bezpo┼Ťrednio liniami Norse, Lufthansa, czy United, z czego Norse b─Ödzie najta┼äsze.

Fot: lotnisko JFK/ Cl├ęment Dellandrea, Unsplash

Fot: taks├│wki na Manhattanie/ David Becker, Unsplash

Dojazd z lotniska ­čÜĽ

Kupuj─ůc bilet lotniczy nale┼╝y sprawdzi─ç, na jakie lotnisko samolot przyleci. W Nowym Jorku s─ů a┼╝ 4 porty lotnicze w r├│┼╝nych lokalizacjach. Loty z Europy l─ůduj─ů na lotnisku Nowy Jork-John F. Kennedy, na Newark w New Jersey i na New York Stewart International Airport. Na czwarte lotnisko – La Guardia, lataj─ů g┼é├│wnie samoloty z innych cz─Ö┼Ťci Stan├│w Zjednoczonych. Ten port lotniczy znajduje si─Ö najbli┼╝ej centrum miasta.

Jak dosta─ç si─Ö z JFK na Manhattan:

Nale┼╝y znale┼║─ç i wsi─ů┼Ť─ç tzw. Airtrain, kt├│ry dowiezie nas na stacj─Ö kolejow─ů Jamaica (znajduje si─Ö ona na dzielnicy Queens). Przy wyj┼Ťciu ze skytrain nale┼╝y op┼éaci─ç przejazd (8$) i zap┼éaci─ç za bilet na poci─ůg (LIRR) – nale┼╝y zrobi─ç to w biletomacie, gdzie kupimy bilet na poci─ůg na nasz─ů stacje docelow─ů – Penn Station (Manhattan) – za oko┼éo 10$. Koszt takiego przejazdu, to a┼╝ 18$ za osob─Ö (+ potencjalne metro z Penn Station do punktu docelowego), wobec tego polecam sprawdzi─ç cen─Ö przejazdu w aplikacji Uber lub Lyft. W zale┼╝no┼Ťci od pory dnia ceny wahaj─ů si─Ö od 30 do nawet 100$, ale gdy podr├│┼╝ujesz w grupie, mo┼╝e by─ç to korzystniejsze rozwi─ůzanie Taks├│wka zawiezie te┼╝ ci─Ö pod drzwi hotelu, co po d┼éugiej podr├│┼╝y b─Ödzie bardzo komfortowym rozwi─ůzaniem.

Jak dosta─ç si─Ö z Newark na Manhattan?

Podr├│┼╝ wygl─ůda analogiczne jak podr├│┼╝ z JFK, natomiast musisz pokona─ç troch─Ö inn─ů tras─Ö. R├│wnie┼╝ nale┼╝y znale┼║─ç Airtrain, kt├│rym dojedziesz na stacj─Ö kolejow─ů Newark Airport Railroad Station. Stamt─ůd wsiadasz w poci─ůg, kt├│ry jedzie prosto na Penn Station. Tutaj koszt wygl─ůda podobnie – 19$. Wobec tego warto sprawdzi─ç cen─Ö przejazdu w aplikacji Uber lub Lyft.

Jak dosta─ç si─Ö z Stewart International Airport na Manhattan?

Najprostszym sposobem na szybk─ů podr├│┼╝ do centrum Nowego Jorku b─Ödzie autobus Stewart Airport Express. Linia odje┼╝d┼╝a spod samego terminala i doje┼╝d┼╝a do Port Authority Bus Terminal przy 42nd Street w Nowym Jorku. Odjazdy autobus├│w s─ů dostosowane do l─ůdowa┼ä samolot├│w przewo┼║nika PLAY, kt├│ry jest najta┼äsz─ů opcj─ů dostania si─Ö do Nowego Jorku. Ko┼äcowy przystanek jest ┼Ťwietnie skomunikowany z reszt─ů miasta metrem. Przejazd kosztuje oko┼éo 25$.

Nocleg ­čŤĆ´ŞĆ

Noclegi w Nowym Jorku s─ů stosunkowo drogie. Mo┼╝esz spr├│bowa─ç wprowadzi─ç kilka modyfikacji, aby obni┼╝y─ç ich cen─Ö, ale nie straci─ç wiele na komforcie. Ceny b─Öd─ů najwy┼╝sze na Manhattanie, co mo┼╝e wydawa─ç si─Ö do┼Ť─ç oczywiste. Polecam szuka─ç nocleg├│w w innych miejscach, nawet oddalonych od centrum, ale ze stacj─ů metra/poci─ůgu w okolicy, sk─ůd szybko i sprawnie dojedziesz do najwa┼╝niejszych miejsc w mie┼Ťcie.

Polecane lokalizacje: Long Island city, Jersey City, Brooklyn Heights, Carol Gardens (Brooklyn), Hoboken (New Jersey), Financial District (Manhattan).

Przykładowe noclegi w cenie poniżej około 4 tysięcy złotych za tydzień, w dobrej lokalizacji, z korzystnym dojazdem (ceny na luty 2023):

Polecam te┼╝ hostel w korzystnej cenie i w ┼Ťwietnej lokalizacji (przy samym Central Parku!) – HI NYC Hostel. Polecam szuka─ç nocleg├│w na stronach booking.com lub airbnb.

Fot: The Pod Hotel/ Nana Nakazwe, Unsplash

Fot: tudor city bridge/ Oliwia Dymek

Transport w Nowym Jorku ­čÜî

Wybieraj─ůc si─Ö do Nowego Jorku nale┼╝y si─Ö nastawi─ç na duuuu┼╝o chodzenia. I m├│wi─ůc du┼╝o – mam na my┼Ťli bardzo du┼╝o. Planuj─ůc dok┼éadnie dni w mie┼Ťcie, kt├│re nigdy nie ┼Ťpi, najlepiej jest podzieli─ç zwiedzanie na ÔÇ×strefyÔÇŁ, ┼╝eby unikn─ů─ç bezsensownego nadrabiania kilometr├│w. Przyk┼éadowo jednego dnia mo┼╝esz skupi─ç si─Ö na ┼Ťrodkowym Manhattanie, a drugiego – na dolnym. Zaoszcz─Ödzi to ci sporo czasu i si┼é w nogach.

Najlepszym ┼Ťrodkiem transportu w Nowym Jorku jest metro, kt├│rego absolutnie nie trzeba si─Ö obawia─ç. Oczywi┼Ťcie, nale┼╝y by─ç ostro┼╝nym, ale nie bardziej, ni┼╝ w ka┼╝dym innym metrze na ┼Ťwiecie. Google Maps oraz Apple Maps bardzo dok┼éadnie i precyzyjnie poka┼╝─ů ci w jak─ů lini─Ö metra wsi─ů┼Ť─ç, ┼╝eby dosta─ç si─Ö z danego miejsca do drugiego. Dodatkowo warto pobra─ç aplikacj─Ö MYmta. Niestety, metro nowojorskie jest bardzo nieintuicyjne, dlatego nale┼╝y zwraca─ç uwag─Ö na kierunek, w kt├│rym jedziemy (Uptown – g├│rny Manhattan/Downtown – dolny Manhattan). Na szcz─Ö┼Ťcie – na stacjach znajduje si─Ö darmowe wifi, a Nowojorczycy s─ů tak pomocni, ┼╝e cz─Östo widz─ůc zb┼é─ůkanego turyst─Ö, sami podchodz─ů z ch─Öci─ů pomocy. Doskonale zdaj─ů sobie spraw─Ö z tego, ┼╝e poruszanie si─Ö metrem mo┼╝e by─ç problematyczne bez odrobiny wprawy. Zapewniam, ┼╝e po drugiej przeja┼╝d┼╝ce wszystko b─Ödzie coraz prostsze. Pojedynczy przejazd metrem kosztuje 2,75$, karta tygodniowa kosztuje 33$ (plus 1$ za kart─Ö), czyli jest to r├│wnowarto┼Ť─ç 12 przejazd├│w. Wobec tego op┼éaca si─Ö j─ů kupi─ç tylko wtedy, gdy b─Ödziemy jecha─ç metrem nie mniej ni┼╝ 12 razy. Na ka┼╝dej stacji znajduj─ů si─Ö biletomaty, a na wi─Ökszo┼Ťci z nich znajdziemy budk─Ö, w kt├│rej znajduj─ů si─Ö pracownicy metra.

Miasto d─ů┼╝y do rezygnacji z kart, wobec tego na stacjach mo┼╝na p┼éaci─ç za jednorazowy przejazd zbli┼╝eniowo przy przej┼Ťciu przez bramki. Nie musi to by─ç fizyczna karta, Apple Pay oraz Google Pay w telefonie te┼╝ si─Ö sprawdzi, a Revolut to ju┼╝ najlepsze rozwi─ůzanie. Co wi─Öcej, w mie┼Ťcie bardzo sprawnie funkcjonuje Uber, a tak┼╝e Lyft. Na pierwsze przejazdy cz─Östo s─ů zni┼╝ki. Warto te┼╝ raz przejecha─ç si─Ö s┼éawn─ů nowojorsk─ů taks├│wk─ů – ceny nie s─ů a┼╝ tak zwalaj─ůce z n├│g. ┼Ürednia cena przejazdu (do 4 km), to oko┼éo 10$.

Poruszaj─ůc si─Ö po Brooklynie w obr─Öbie okolic znajduj─ůcych si─Ö przy rzece East River (Brooklyn Bridge Park, Williamsburg, Greenpoint, Long Island City), naj┼éatwiej b─Ödzie skorzysta─ç z ferry (promu). Kosztuje tyle, co przejazd metrem (2,75$), ale nie dzia┼éa na nie ta sama karta, co na metro. Oznacza to, ┼╝e na ferry nale┼╝y kupi─ç osobny bilet w automacie przy przystani. Jest to super opcja na zobaczenie Manhattanu z perspektywy statku i to za nisk─ů cen─Ö. Wycieczkowe rejsy p┼éyn─ů t─ů sam─ů tras─ů, a kosztuj─ů 10x wi─Öcej. Je┼╝eli zdecydujesz si─Ö na nocleg po drugiej stronie Hudson River – w Hoboken lub Jersey City, najkorzystniejsz─ů opcj─ů dostania si─Ö na Manhattan b─Ödzie PATH. Poci─ůg, kt├│ry w oko┼éo 30 minut zabierze Ci─Ö na 33 ulic─Ö (okolice Empire State Building). Koszt pojedynczego przejazdu jest taki sam jak przejazd metrem: 2,75$.

P┼éatno┼Ť─ç i ceny w Nowym Jorku ­čĺ│

W 95% miejsc got├│wka b─Ödzie zb─Ödna. Przyda si─Ö przy p┼éaceniu za street food i w ta┼äszych restauracjach. W pozosta┼éych miejscach zap┼éacisz kart─ů. Najlepsz─ů opcj─ů p┼éatno┼Ťci b─Ödzie karta Revolut, o kt├│rej wi─Öcej przeczytasz w Poradniku o dzia┼éaniu Revoluta.

Przykładowe ceny (maj 2022):

  • Kawa – od 5$
  • Posi┼éek w sieci├│wce – oko┼éo 10$
  • Posi┼éek w restauracji – od 20$ w g├│r─Ö
  • Hot dog z budki – 1-5$
  • Butelka wody 0,5l – 2$
  • Piwo w restauracji – od 7$
  • Donut w Krispy kreme/dunkin donuts – 2,20$
  • Paczka papieros├│w – od 12$
  • Zestaw Big Mac – 10$
  • ┼Ürednia cena za wej┼Ťcie do muzeum – oko┼éo 30$
  • Wjazd na punkt widokowy – 40-50$

Fot: Chinatown w Nowym Jorku/ Wes Hicks, Unsplash

Fot: Widok z Empire State Buidling/ Oliwia Dymek

Fot: Central Park/ Danny Best, Unsplash

Co zwiedzi─ç w Nowym Jorku? ­čÜÂÔÇŹÔÖé´ŞĆ

Na samym pocz─ůtku wspomn─Ö, ┼╝e wymieniam tylko g┼é├│wne atrakcje, zak┼éadaj─ůc, ┼╝e na pobyt przeznaczamy od kilku do kilkunastu dni. Moje polecenia s─ů subiektywne, oparte na moich do┼Ťwiadczeniach podczas dw├│ch lat sp─Ödzonych w tej metropolii. O samych atrakcjach Nowego Jorku mo┼╝emy napisa─ç bardzo d┼éug─ů ksi─ů┼╝k─Ö, a przewodnik skupia si─Ö tylko na najwa┼╝niejszych i najpopularniejszych miejscach.

Midtown (┼Ťrodkowa cz─Ö┼Ť─ç Manhattanu):

  • Times Square – nowojorski klasyk. Mieszka┼äcy miasta unikaj─ů tego miejsca jak ognia. Pow├│d? T┼éumy! Nic dziwnego, bo jest to najbardziej charakterystyczne miejsce w ca┼éym Nowym Jorku. To tutaj obejrzysz show na Broadwayu i zrobisz sobie zdj─Öcie na s┼éynnych czerwonych schodach. Times Square najlepiej prezentuje si─Ö po ciemku. Sam/a oce┼ä czy jeste┼Ť team zachwyceni tury┼Ťci, czy team narzekaj─ůcy nowojorczycy.
  • Bryant Park i Nowojorska Biblioteka Publiczna – m├│j ulubiony park! Lubi─Ö przychodzi─ç tu w porze lunchowej, gdy pracownicy z s─ůsiednich wie┼╝owc├│w maj─ů przerw─Ö. Mo┼╝na poczu─ç si─Ö jak w filmie! W lecie odbywaj─ů si─Ö tu pokazy filmowe, natomiast zim─ů trawnik zamienia si─Ö w lodowisko. Warto zajrze─ç do pobliskiej Biblioteki Publicznej, kt├│ra jest jedn─ů z najwi─Ökszych bibliotek na ┼Ťwiecie. Wst─Öp jest darmowy. Schody prowadz─ůce do biblioteki b─Öd─ů bardzo dobrze znane fanom serialu i filmu ÔÇ×Seks w wielkim mie┼ŤcieÔÇŁ, a wn─Ötrza pojawia┼éy si─Ö m.in w filmie ÔÇ×PojutrzeÔÇŁ.
  • Grand Central – jeden z najbardziej znanych dworc├│w kolejowych na ┼Ťwiecie. Sam budynek z pewno┼Ťci─ů b─Ödzie nie lada gratk─ů dla fan├│w architektury. Znajduje si─Ö w nim wiele sklep├│w, bar├│w, restauracji, food court, a nawet tzw. Galeria Szept├│w! Gdy zejdziesz w stron─Ö Oyster Bar, natrafisz na dwie rampy. Je┼╝eli jedna osoba stanie przy jednej, a druga przy drugiej, to po przy┼éo┼╝eniu ucha do rampy us┼éysz─ů sw├│j szept (nawet bardzo cichy).
  • Tudor City Bridge – zaraz obok Grand Central znajduje si─Ö most uwielbiony przez fotograf├│w. To tutaj profesjonali┼Ťci ustawiaj─ů si─Ö w kolejce po najlepsze uj─Öcie podczas zjawiska ÔÇ×ManhattanhengeÔÇŁ (gdy zachodz─ůce s┼éo┼äce ustawia si─Ö w jednej linii z g┼é├│wnymi ulicami Manhattanu – wyst─Öpuje 2 razy w roku).
  • Summit One Vanderbilt – najnowszy taras widokowy, wie┼╝owiec znajduje si─Ö zaraz obok Grand Central.
  • Central Park – nast─Öpny klasyk, kt├│ry nale┼╝y uwzgl─Ödni─ç w ka┼╝dej podr├│┼╝y. Niewa┼╝ne, czy przyje┼╝d┼╝asz w ┼Ťrodku zimy, czy w najwi─Ökszy letni upa┼é. Polecam wzi─ů─ç kaw─Ö na wynos i da─ç si─Ö zgubi─ç. Uliczki w g┼é─ůb parku zosta┼éy zaprojektowane tak, aby Ci to u┼éatwi─ç i da─ç si─Ö zaczarowa─ç. Central Park zajmuje powierzchni─Ö 350 hektar├│w – jest wi─Öc wi─Ökszy ni┼╝ Watykan! Nakr─Öcono tam 350 film├│w, to tutaj Kevin spotka┼é kobiet─Ö karmi─ůc─ů go┼é─Öbie, tutaj mo┼╝na dostrzec z oddali s┼éynny Hotel Plaza, to tutaj przy zachodniej kraw─Ödzi sw├│j hotel mia┼é Chuck Bass w ÔÇ×PlotkarzeÔÇŁ i tutaj znajduje si─Ö s┼éynny budynek ÔÇ×The DakotaÔÇŁ, przy kt├│rym zosta┼é postrzelony John Lennon. Je┼╝eli pogoda dopisuje, warto sp─Ödzi─ç w parku przynajmniej p├│┼é dnia. Co warto zobaczy─ç w Central Parku?
    Fontann─Ö Bethesdy.
    Conservatory Water – staw, po kt├│rym mo┼╝na pop┼éywa─ç ┼é├│dk─ů, ponownie – znany z wielu film├│w.
    Zamek Belvedere
    Strawberry Fields – mozaika upami─Ötniaj─ůca Johna Lennona
    Mall – jedyna prosta ┼Ťcie┼╝ka w parku.

    TIP: polecam wypo┼╝yczy─ç rower – przez groupon wychodzi najtaniej, a dzi─Öki niemu zaoszcz─Ödzisz sporo czasu i dostaniesz si─Ö w wi─Ökszo┼Ť─ç miejsc, kt├│re warto zobaczy─ç w parku.
  • Muzeum MET, The Metropolitan Museum of Art – wed┼éug ┼Ťwiatowego rankingu najcz─Ö┼Ťciej odwiedzanych muzeum na ┼Ťwiecie MET zajmuje 3 miejsce. Znajduj─ů si─Ö w nim 2 miliony dzie┼é sztuki i jedna wizyta z pewno┼Ťci─ů nie wystarczy na zobaczenie wszystkich. Pono─ç ka┼╝dy Nowojorczyk ma tam swoj─ů ulubion─ů wystaw─Ö. Je┼╝eli nie jeste┼Ť fanem sztuki, to i tak polecam odwiedzenie tego miejsca, chocia┼╝by z zewn─ůtrz. Schody na pewno b─Öd─ů znane fanom ÔÇ×PlotkaryÔÇŁ. Warto doda─ç, ┼╝e na dachu muzeum znajduje si─Ö punkt widokowy, z kt├│rego rozpo┼Ťciera si─Ö pi─Ökny widok na Central Park i okoliczne budynki.
  • Pi─ůta Aleja – nawet je┼╝eli nie planujesz zakupu torebki od projektanta, to i tak uwzgl─Ödnij przej┼Ťcie si─Ö 5th avenue w swoich planach. Po drodze warto wst─ůpi─ç do Rockefeller Center – tu zim─ů znajduje si─Ö s┼éynna choinka i lodowisko, a tak┼╝e otwarty ca┼éy rok punkt widokowy ÔÇ×Top of The RockÔÇŁ. Po drodze miniesz tak┼╝e pos─ůg Atlasa trzymaj─ůcego ┼Ťwiat oraz Katedr─Ö ┼Ťw. Patryka.
  • MoMa – muzeum sztuki nowoczesnej, jedno z najbardziej znanych na ┼Ťwiecie. W swoich zbiorach posiada m.in. Puszki Zupy Campbell AndyÔÇÖego Warhola i Gwie┼║dzist─ů Noc Vincenta Van Gogha.
  • Flatiron Building – okre┼Ťlany r├│wnie┼╝ pierwszym wie┼╝owcem ┼Ťwiata, budynek znany chyba ka┼╝demu, kto chcia┼éby odwiedzi─ç Nowy Jork.
  • Empire State Building – najbardziej charakterystyczny budynek, z pewno┼Ťci─ů jeden z najpopularniejszych na ┼Ťwiecie. Na 86 i 102 pi─Ötrze znajduje si─Ö obserwatorium.

Hudson Yards – zachodnia cz─Ö┼Ť─ç Manhattanu:

  • Budynek the Vessel – swoim wygl─ůdem przypomina szyszk─Ö lub plastry miodu. Konstrukcj─Ö niestety mo┼╝na podziwia─ç tylko z zewn─ůtrz.
  • Punkt widokowy The Edge – znajduje si─Ö na 100 pi─Ötrze, a wizyt─Ö mo┼╝esz sobie umili─ç wizyt─ů w barze lub kawiarni i podziwia─ç NYC z g├│ry z napojem w r─Öku.
  • The High Line – jeden z ulubionych park├│w w┼Ťr├│d lokalnych mieszka┼äc├│w. Zosta┼é stworzony na torach kolejowych wy┼é─ůczonych z u┼╝ytku. Uwaga! Mo┼╝e by─ç bardzo t┼éoczno.

Lower Manhattan – dolna cz─Ö┼Ť─ç Manhattanu:

  • Greenwich Village – miejsce, w kt├│rym poczujesz vibe ÔÇ×Friends├│wÔÇŁ. Znajdziesz tu mn├│stwo kawiarni, ┼Ťwietnych restauracji, czy klimatycznych pub├│w i bar├│w. Warto rzuci─ç okiem na Washington Square Park, gdzie lokalni arty┼Ťci sprzedaj─ů swoje r─Ökodzie┼éa, a studenci pobliskich uczelni odpoczywaj─ů mi─Ödzy zaj─Öciami.
  • Soho – ciekawa architektura i mn├│stwo przyst─Öpnych cenowo sklep├│w. Polecam zajrze─ç do TJ Maxx (odpowiednik polskiego TK Maxx), gdzie mo┼╝esz upolowa─ç prawdziwe pere┼éki za dobr─ů cen─Ö!
  • Chinatown – w tej dzielnicy na pewno zjesz najta┼äszy posi┼éek, kupisz najta┼äsze pami─ůtki i poczujesz si─Ö jak w Azji.
  • Hudson River Park – je┼╝eli masz ochot─Ö spojrze─ç na Manhattan z troch─Ö innej perspektywy i przej┼Ť─ç si─Ö brzegiem rzeki, to jest to idealne miejsce. Po drugiej stronie Hudson River zobaczysz Jersey City.
  • Financial District – tutaj znajduje si─Ö s┼éynna Wall Street oraz Charging Bull (pos─ůg byka).
  • One World Trade Center – wybudowany w 2014 roku w miejscu zniszczonych biurowc├│w WTC. Na wysoko┼Ťci 386 metr├│w znajduje si─Ö taras widokowy.
  • Memoria┼é i muzeum 9/11 – je┼╝eli mia┼éabym wybra─ç jedno muzeum do odwiedzenia w Nowym Jorku, by┼éoby to muzeum upami─Ötniaj─ůce wydarzenia 11 wrze┼Ťnia. Wystawa robi niesamowite wra┼╝enie. Muzeum znajduje si─Ö pod ziemi─ů, dok┼éadnie w miejscu, gdzie sta┼éy bli┼║niacze wie┼╝e. Na powierzchni znajduj─ů si─Ö dwie fontanny, kt├│re symbolizuj─ů oddanie ho┼édu ofiarom zamachu.

Fot: widok z the Edge/ Oliwia Dymek

Fot: Vidar Nordli-Mathisen, Unsplash

Fot: wschód słońca widziany z Brooklyn Bridge/ Oliwia Dymek

  • Battery Park – z parku wyp┼éywa darmowy prom na Staten Island. Mo┼╝esz z niego podziwia─ç Statu─Ö Wolno┼Ťci i panoram─Ö Manhattanu.

TIP: je┼╝eli masz ma┼éo czasu, zerknij na statu─Ö wolno┼Ťci tylko z darmowego promu. Wycieczka na Liberty Island oraz Elis Island zajmie Ci p├│┼é dnia – warto przeznaczy─ç ten czas na inne atrakcje.

  • Brooklyn Bridge – ikona Nowego Jorku. Widok z mostu robi niesamowite wra┼╝enie – polecam zobaczy─ç go za dnia i nocy.

TIP: w ci─ůgu dnia jest bardzo t┼éoczno. Je┼╝eli masz czas i ch─Öci – warto wsta─ç na wsch├│d s┼éo┼äca, jest to najlepsza pora, ┼╝eby zobaczy─ç most bez t┼éum├│w i w pe┼éni cieszy─ç si─Ö widokiem. Warto wspomnie─ç, ┼╝e wschody i zachody w NY s─ů przepi─Ökne.

Brooklyn:

Zwiedzanie Brooklynu najlepiej rozpocz─ů─ç od przej┼Ťcia si─Ö mostem Brookly┼äskim do Brooklyn Bridge Park. Jest to zdecydowanie moja ulubiona cz─Ö┼Ť─ç miasta. Z parku rozpo┼Ťciera si─Ö widok na doln─ů cz─Ö┼Ť─ç Manhattanu, Brooklyn Bridge i Manhattan Bridge. Stamt─ůd warto wsi─ů┼Ť─ç w publiczne Ferry, o kt├│rym wspomina┼éam w cz─Ö┼Ťci ÔÇ×TransportÔÇŁ i przep┼éyn─ů─ç na dzielnic─Ö Williamsburg. Tam b─Ödziesz m├│g┼é podziwia─ç widok na ┼Ťrodkow─ů cz─Ö┼Ť─ç Manhattanu. Polecam odwiedzi─ç Domino Park. Je┼╝eli st─Öskni┼ée┼Ť/┼éa┼Ť si─Ö za polskim jedzeniem, mo┼╝esz p┼éyn─ů─ç dalej, a┼╝ do przystanku Greenpoint. Nadal jest to (cho─ç w mniejszym stopniu ni┼╝ dawniej) zamieszka┼éa okolica przez wielu Polak├│w. Znajdziemy tam polskie ksi─Ögarnie, restauracje, sklepy, biura podr├│┼╝y, piekarnieÔÇŽ

Je┼╝eli masz wi─Öcej czasu lub po prostu lubisz oldschoolowy klimat albo jeste┼Ť wielbicielem rollercoaster├│w, warto odwiedzi─ç Coney Island. Jest to do┼Ť─ç odleg┼ée miejsce – podr├│┼╝ z centrum Manhattanu mo┼╝e zaj─ů─ç oko┼éo godzin─Ö. Znajduje si─Ö tam stare weso┼ée miasteczko, kolorowe rollercoastery i stary, nadal dzia┼éaj─ůcy diabelski m┼éyn. Jest to bardzo fotograficzne miejsce. W lecie mo┼╝na szuka─ç sch┼éodzenia na pla┼╝y przy lunaparku.

TIP: je┼╝eli masz wi─Öcej czasu, polecam przej┼Ť─ç si─Ö nie tylko s┼éynnym Brooklyn Bridge, a tak┼╝e Manhattan Bridge oraz Williamsburg Bridge.

ÔÇ×Must seeÔÇŁ w Nowym Jorku ­čĆÖ

Oto lista rzeczy, kt├│r─ů polecam zrealizowa─ç, nawet je┼Ťli masz bardzo ograniczony czas w mie┼Ťcie:

  • Przynajmniej jedno nowojorskie muzeum (moim zdaniem najciekawsze jest muzeum 11 wrze┼Ťnia oraz MET).
  • Show na Broadwayu! Ka┼╝dy wyst─Öp jest niezapomnianym prze┼╝yciem – choreografia, stroje, muzyka, gra aktorska – talent artyst├│w jest nie do opisania – to trzeba prze┼╝y─ç! Oboj─Ötnie jakie show wybierzesz – emocje zostan─ů z Tob─ů na d┼éugo. Bilety najlepiej kupi─ç w kasie TKTS pod czerwonymi schodami na Times Square lub wzi─ů─ç udzia┼é w loterii biletowej i liczy─ç na wygranie bilet├│w w obni┼╝onej cenie. Wystarczy wybra─ç show na stronie lottery.broadwaydirect.com (wyst─Öpy odbywaj─ů si─Ö na drugi dzie┼ä) i czeka─ç na e-mail. Je┼╝eli zostaniesz wylosowany, b─Ödziesz m├│g┼é kupi─ç bilet w cenie od 35 do 54$. Standardowo bilety s─ů dwa razy dro┼╝sze, ale to i tak dobrze wydane pieni─ůdze.
  • Wjazd na jeden z punkt├│w widokowych. Do wyboru masz 4: Empire State Building, Top of The Rock, The Edge, Summit One Vanderbilt oraz One WTC. Odwiedzi┼éam 4/5 z nich i moim ulubie┼äcem jest Summit oraz Top of The Rock – ze wzgl─Ödu na doskona┼éy widok na Empire State Building oraz Central Park.
  • Moja nast─Öpna porada ÔÇ×must doÔÇŁ – zgub si─Ö! Wy┼é─ůcz nawigacj─Ö, nie patrz dok─ůd idziesz, przesta┼ä si─Ö spieszy─ç. Manhattan wbrew pozorom nie jest ogromny, wi─Öc nie obawiaj si─Ö – na pewno si─Ö odnajdziesz! Zagub si─Ö w uliczkach, b─ůd┼║ ÔÇ×tu i terazÔÇŁ – idealnie poczujesz klimat miasta.┬á

Fot: Widok na Chrysler Building z One Vanderbilt/ Oliwia Dymek

Gdzie zje┼Ť─ç? ­čîş

Miejsca, kt├│re polecam, to jedne z ta┼äszych opcji. Zak┼éadam, ┼╝e nie poszukujesz ekskluzywnej restauracji, a preferujesz bud┼╝etowe opcje, kt├│re pomog─ů Ci poczu─ç prawdziwy ameryka┼äski klimat.

  • Whole foods – supermarket ze zdrow─ů i organiczn─ů ┼╝ywno┼Ťci─ů, w kt├│rym mo┼╝esz kupi─ç posi┼éki na wag─Ö. Jedzenie jest o wiele ta┼äsze ni┼╝ w restauracji i mo┼╝esz na┼éo┼╝y─ç tyle, ile chcesz. Wyb├│r jest do┼Ť─ç spory.
  • Panera Bread – popularna sieci├│wka, w kt├│rej mo┼╝esz spr├│bowa─ç popularnego Mac n cheese, zupy chederowej z broku┼éem oraz dobrego pieczywa.
  • Shake Shack – nast─Öpna sie─ç, tym razem z burgerami. Je┼╝eli masz ochot─Ö na typowego ameryka┼äskiego burgera (jest opcja wege), to polecam wybra─ç miejsc├│wk─Ö na dumbo i zje┼Ť─ç go z widokiem na Downtown.
  • Chipotle – ameryka┼äska wariacja na temat meksyka┼äskiego jedzenia – jest szybko, tanio, wzgl─Ödnie smacznie.
  • Jajaja Mexicana – je┼╝eli jeste┼Ť wegetarianem/weganem lub po prostu lubisz kuchni─Ö ro┼Ťlinn─ů – tego miejsca nie mo┼╝e zabrakn─ů─ç podczas Twojej podr├│┼╝y. Jedzenie w jajaja jest w 100% wega┼äskie, przyst─Öpne cenowo i przepyszne!
  • KatzÔÇÖs delicatessen – miejsce znane z filmu ÔÇ×gdzie Harry pozna┼é SallyÔÇŁ – najs┼éynniejsze nowojorskie pastrami zjesz w┼éa┼Ťnie tam! Ceny nie s─ů przyjazne, ale warto umie┼Ťci─ç to miejsce na li┼Ťcie.
  • Nowojorski bajgiel – znajdziesz go na ka┼╝dym kroku. Polecam spr├│bowa─ç znale┼║─ç swoje ulubione po┼é─ůczenie. M├│j osobisty faworyt to pumpernikiel z serkiem Philadelphia i ┼éososiem. Natomiast moi znajomi Amerykanie uwielbiaj─ů ser + bekon + jajko.
  • Dunkin Donuts lub Krispy Kreme – popularne ameryka┼äskie donuty. Niestety, wygl─ůdaj─ů lepiej ni┼╝ smakuj─ů, ale warto odwiedzi─ç kt├│re┼Ť z tych miejsc dla samego do┼Ťwiadczenia. Ja osobi┼Ťcie uwielbiam kaw─Ö z Dunkin! Moje ulubione po┼é─ůczenie to cappuccino z mlekiem migda┼éowym i cynamonem, a do tego donut o smaku boston creme.
  • Los Tacos no 1 – pono─ç najlepsze i najbardziej autentyczne meksyka┼äskie tacosy zachwalane przez moich znajomych z Meksyku.
  • 99 c pizza – nowojorski klasyk – kawa┼éek pizzy za dolara!
  • Ample Hills – je┼╝eli jeste┼Ť fanem lod├│w, to koniecznie zajrzyj do tego miejsca! Bardzo du┼╝y wyb├│r nietypowych smak├│w – polecam miejsce na Dumbo (zaraz pod Brooklyn Bridge) – jest tam przepi─Ökny widok na Manhattan.
  • Magnolia Bakery – ka┼╝dy fan ÔÇ×seksu w wielkim mie┼ŤcieÔÇŁ zna to miejsce. Znajdziemy tam babeczki, ciasteczka, malutkie torciki, batony, sernikiÔÇŽ i wiele wi─Öcej!
  • EllenÔÇÖs Stardust Dinner – w tym miejscu poczujesz klimat prawdziwego ameryka┼äskiego dineru. Ceny s─ů wyg├│rowane i jedzenie nie nale┼╝y do najsmaczniejszych, ale to miejsce ma jeden wielki atut – kelnerami s─ů aktorzy staraj─ůcy si─Ö o rol─Ö na Broadwayu. Wizyta w tym miejscu przypomina show! Pracownicy ┼Ťpiewaj─ů, ta┼äcz─ů i prze┼Ťcigaj─ů si─Ö w kreatywno┼Ťci. Nie b─Ödziesz si─Ö nudzi─ç. Do tego miejsca cz─Östo ustawia si─Ö kolejka.
  • 230th rooftop – moje ulubione miejsce na nap├│j z widokiem. Na miejscu mo┼╝esz wypi─ç kaw─Ö, soczek, drinka lub piwo, a przed Tob─ů b─Ödzie idealny widok na Empire State Building
  • Street food – na ka┼╝dym kroku spotkasz budki z kebabem, hot dogami itp.

TIP: wi─Ökszo┼Ť─ç restauracji i bar├│w ma w ofercie ÔÇ×happy hoursÔÇŁ z regu┼éy tylko w tygodniu, w godzinach od 14:00 do 18:00. Warto sprawdzi─ç to wcze┼Ťniej i je┼Ťli zale┼╝y ci na jakim┼Ť konkretnym miejscu, to istnieje szansa, ┼╝e uda si─Ö za posi┼éek zap┼éaci─ç troch─Ö mniej.

Praktyczne informacje Ôťů

  • Pami─Ötaj o przej┼Ťci├│wkach – w USA s─ů inne gniazdka ni┼╝ w Europie.
  • Nie zabieraj suszarki lub prostownicy. Napi─Öcie w gniazdkach si─Ö r├│┼╝ni i wi─Ökszo┼Ť─ç sprz─Öt├│w tego typu nie dzia┼éa dobrze.
  • W NYC zakaz palenia papieros├│w obowi─ůzuje praktycznie wsz─Ödzie.
  • Je┼╝eli planujesz zwiedza─ç du┼╝o i intensywnie, polecam Ci wpis little town shoes o karnetach zni┼╝kowych: littletownshoes.com/karty-znizkowe-ktora-karte-wybrac/
  • Pami─Ötaj o dobrym ubezpieczeniu, kt├│re b─Ödzie obejmowa┼éo podr├│┼╝ do USA! Typowe oferty nie obejmuj─ů terenu Stan├│w Zjednoczonych. Nie warto na tym oszcz─Ödza─ç – potencjalne koszty leczenia s─ů OGROMNE.
  • Nie przejmuj si─Ö praniem – wi─Ökszo┼Ť─ç mieszka┼äc├│w Nowego Jorku nie posiada pralki. Pralnie znajduj─ů si─Ö na ka┼╝dym kroku.
  • WIFI jest dost─Öpne praktycznie wsz─Ödzie, nie martw si─Ö o dost─Öp do internetu. W mie┼Ťcie jest du┼╝o ÔÇ×kiosk├│wÔÇŁ, przy kt├│rych mo┼╝esz po┼é─ůczy─ç si─Ö z sieci─ů.
  • W mie┼Ťcie jest ci─Ö┼╝ko o dost─Öp do publicznych toalet, zdarza si─Ö, ┼╝e nawet niekt├│re lokale gastronomiczne ich nie posiadaj─ů! Na szcz─Ö┼Ťcie mo┼╝esz pobra─ç darmow─ů aplikacj─Ö – sit or squat – kt├│ra pomo┼╝e zlokalizowa─ç ci najbli┼╝sz─ů toalet─Ö, a tak┼╝e sprawdzi─ç opinie na jej temat.
  • Ceny w sklepach i restauracjach NIE zawieraj─ů podatk├│w. W USA panuje zwyczaj dawania napiwk├│w, kt├│re w restauracjach s─ů niemal┼╝e obowi─ůzkowe. Je┼╝eli zdecydujesz si─Ö na wizyt─Ö w miejscu z obs┼éug─ů kelnersk─ů, to pami─Ötaj, ┼╝e do rachunku nale┼╝y doliczy─ç napiwek (mile widziane minimum to 15-20%) oraz podatek (mo┼╝na przyj─ů─ç, ┼╝e w Nowym Jorku b─Ödzie on wynosi┼é oko┼éo 10%). Je┼╝eli nie masz ochoty p┼éaci─ç napiwk├│w wybierz sieci├│wki lub streetfood.
  • W NYC mo┼╝na przechodzi─ç na czerwonym ┼Ťwietle – ┼Ťwiat┼éa s─ů jedynie wskaz├│wk─ů.
  • Je┼╝eli masz pytania dotycz─ůce zwiedzania NY – do┼é─ůcz do tematycznej grupy na Facebooku, np. Polacy w Nowym Jorku.

Fot: Schody do muzeum MET/ Oliwia Dymek

Poradnik zosta┼é stworzony we wsp├│┼épracy z Oliwi─ů Dymek, a zdj─Öcie w tle wykona┼é Thomas Habr, Unsplash.

Autor:

Bartosz Jaglarz

Student dziennikarstwa, freelancer i podr├│┼╝nik. Najwi─Ökszy fan Wietnamu i Formu┼éy 1 pod s┼éo┼äcem. Mi┼éo┼Ťnik klimatu po┼éudniowych W┼éoch. Najwi─Öksze marzenie? Zwiedzi─ç ka┼╝dy zak─ůtek Azji Po┼éudniowo-Wschodniej!