­čŚ║´ŞĆ Poradnik Podr├│┼╝nika: ­č笭čçŞ Madryt – stolica tapas, park├│w i ca┼éodobowej fiesty

Hola, ┬┐Qu├ę tal? – s┼éowami ┼╝ywcem wyj─Ötymi z ka┼╝dej madryckiej ulicy (ÔÇťCze┼Ť─ç, jak si─Ö masz?ÔÇŁ) zapraszam ci─Ö do przewodnika po jednej z najcieplejszych (i moim zdaniem najciekawszych) europejskich stolic, w kt├│rej trzeba mie─ç wyj─ůtkowego pecha, ┼╝eby trafi─ç na deszcz. Jest to idealna destynacja zar├│wno na weekendowego city-breakÔÇÖa, jak i na d┼éu┼╝sze wakacje, a w tym t─Ötni─ůcym ┼╝yciem mie┼Ťcie ka┼╝dy z pewno┼Ťci─ů znajdzie co┼Ť dla siebie. Mam nadziej─Ö, ┼╝e wskaz├│wki i w┼éasne spostrze┼╝enia zawarte w przewodniku utwierdz─ů w przekonaniu do wyjazdu tych, co si─Ö wahaj─ů oraz przekonaj─ů tych niech─Ötnych. Vamonos!

Zasady wjazdu do Hiszpanii ÔÜá´ŞĆ

Hiszpania jest krajem nale┼╝─ůcym zar├│wno do Unii Europejskiej, jak i do strefy Schengen, co oznacza, ┼╝e do przekroczenia granicy wystarczy mie─ç przy sobie wa┼╝ny dow├│d osobisty lub paszport.

Wszystkie restrykcje wjazdowe zwi─ůzane z COVID-19 zosta┼éy zlikwidowane. Oznacza to, ┼╝e nie trzeba ju┼╝ okazywa─ç negatywnego wyniku testu czy te┼╝ dokumentu potwierdzaj─ůcego szczepienie. Ponadto, wszystkie obostrzenia na miejscu r├│wnie┼╝ zosta┼éy ju┼╝ zniesione.

Polacy mog─ů przebywa─ç na terenie Hiszpanii do 90 dni bez konieczno┼Ťci wyrabiania wizy lub ubiegania si─Ö o pobyt czasowy. W teorii istnieje obowi─ůzek meldunkowy, ale nie jest on nigdzie przestrzegany.

Podstawowe informacje o Madrycie ­č笭čçŞ

Madryt jest stolic─ů (oraz przy okazji najwi─Ökszym miastem) Hiszpanii i jest po┼éo┼╝ony w centralnej cz─Ö┼Ťci pa┼ästwa, kt├│r─ů zamieszkuje ponad 3 miliony os├│b. Miasto le┼╝y na Wy┼╝ynie Kastylijskiej u podn├│┼╝a Sierra de Guadarrama nad rzek─ů Manzanares. Jest drugim co do wielko┼Ťci miastem Unii Europejskiej. Madryt jest te┼╝ czwartym najbogatszym miastem w Europie i drugim pod tym samym wzgl─Ödem w Unii Europejskiej. W Madrycie ma swoj─ů siedzib─Ö ┼Üwiatowa Organizacja Turystyki.

Podr├│┼╝ do Madrytu Ôťł´ŞĆ

Ze wzgl─Ödu na wysokie temperatury w okresie letnim lepsz─ů opcj─ů b─Ödzie realizacja podr├│┼╝y w miesi─ůcach wiosennych lub jesiennych – sama poleci┼éabym na t─Ö wycieczk─Ö: kwiecie┼ä, maj oraz pa┼║dziernik. W wakacje te┼╝ da si─Ö wytrzyma─ç, je┼Ťli lubimy temperatury dochodz─ůce w s┼éo┼äcu do 35 stopni. Zim─ů natomiast temperatury wahaj─ů si─Ö w okolicach 10-15 stopni w ci─ůgu dnia i dochodz─ů do zera w ci─ůgu nocy, lecz bywaj─ů te┼╝ dni, gdy w lutym mo┼╝na w parku siedzie─ç w kr├│tkim r─Ökawku.

Lifehack: nale┼╝y pami─Öta─ç, ┼╝e hiszpa┼äska architektura nie przyk┼éada du┼╝ej wagi do ocieplania budynk├│w i ich ogrzewania, co cz─Östo skutkuje tym, ┼╝e mimo i┼╝ w Polsce jeste┼Ťmy przyzwyczajeni do ┼Ťniegu, to w Madrycie zmarzniemy wieczorami w pokoju hotelowym lub apartamencie nawet we wrze┼Ťniu czy pa┼║dzierniku. 

Loty bezpo┼Ťrednie do stolicy Hiszpanii z Polski mo┼╝liwe s─ů z trzech polskich miast: Krakowa, Wroc┼éawia oraz Warszawy (lotnisko Chopina oraz Modlin).

  • Ryanair: (loty z Krakowa, Wroc┼éawia i Warszawy ÔÇô Modlina)
  • Wizzair: (loty z Warszawy-Chopina)

Lifehack: Lotnisko w Madrycie jest po┼é─ůczone metrem z terminalem nr 1 oraz 4 (obs┼éuguj─ůcym najcz─Ö┼Ťciej loty mi─Ödzykontynentalne). Aby dosta─ç si─Ö do terminala nr 3 nale┼╝y z metra przej┼Ť─ç ca┼éy terminal nr 1, a nast─Öpnie terminal 2 (s─ů ustawione jeden za drugim), co oznacza, ┼╝e na podr├│┼╝ przez ca┼ée lotnisko nale┼╝y zarezerwowa─ç sobie oko┼éo 45 minut spaceru. Z samego lotniska mo┼╝na si─Ö dosta─ç do centrum na cztery sposoby:

  • Metrem – linia nr 8 (stacja AEROPUERTO T1-T2-T3, lub AEROPUERTO T4 w kierunku Nuevos Ministerios). Trzeba pami─Öta─ç, ┼╝e regularne metro kursuje tylko od 6:00 do 23:30, a linia na lotnisko ko┼äczy tras─Ö o 1:30 – jest to zdecydowanie najszybsza i najwygodniejsza opcja – do centrum dojecha─ç mo┼╝na w ok. 15 minut
  • autobusem ekspresowym: Expres 203 (z terminalu T1, T2 oraz T4), kt├│ry w Madrycie zatrzymuje si─Ö na stacji OÔÇÖDonnell, Plaza de Cibeles oraz Estaci├│n de Atocha. Rozpoznamy autobus po charakterystycznym ┼╝├│┼étym kolorze. Przejazd kosztuje 5 euro, a autobus w ci─ůgu dnia je┼║dzi co 15-20 minut, w nocy co oko┼éo 30 minut. Przejazd do centrum zajmuje ci 40 minut.
  • autobusami miejskimi: opcja ta wymaga wielu przesiadek i zajmuje stosunkowo najwi─Öcej czasu.
  • uberem/taks├│wk─ů: jazda z centrum Madrytu na lotnisko powinna ci zaj─ů─ç oko┼éo 30-40 minut i kosztowa─ç oko┼éo 20-25 euro.

Lifehack: Aby wyj┼Ť─ç/wej┼Ť─ç na lotnisko z metra nale┼╝y w automacie na stacji ui┼Ťci─ç dodatkow─ů op┼éat─Ö, wykraczaj─ůc─ů poza cen─Ö zwyk┼éego biletu na metro – jest to tzw Suplemento de Aeropuerto, a jego koszt to 3 euro. 

Transport w Madrycie ­čÜî

Wszystkie najwa┼╝niejsze atrakcje turystyczne zlokalizowane s─ů w niedalekich odleg┼éo┼Ťciach, kt├│re spokojnie mo┼╝na w ci─ůgu dnia pokona─ç pieszo, jednak je┼Ťli wybierzemy opcj─Ö transportu publicznego, mamy wiele mo┼╝liwo┼Ťci, bo ca┼ée miasto jest doskonale skomunikowane.

Do poruszania si─Ö po Madrycie konieczny jest zakup Tarjeta de Transporte Publico (TTP), kt├│ra  dzia┼éa zar├│wno na metro, jak i na autobusy miejskie. U┼╝ywa─ç b─Ödziesz tutaj karty Tarjeta Multi, w ramach kt├│rej ┼é─ůczy─ç mo┼╝esz poszczeg├│lne oferty komunikacji publicznej (m.in. metro, metro ligero i autobusy). Dla os├│b wybieraj─ůcych si─Ö do Madrytu na d┼éu┼╝ej, dobr─ů opcj─ů b─Ödzie za┼éo┼╝enie w specjalnych punktach tzw. Tarjeta Personal, kt├│ra pozwala na poruszanie si─Ö po mie┼Ťcie w cenie 20 euro na miesi─ůc.

Madryt posiada ┼Ťwietnie skomunikowan─ů i oznaczon─ů sie─ç metra, a tak┼╝e liczne linie autobusowe (nale┼╝y pami─Öta─ç, ┼╝e ka┼╝dy ich przystanek to przystanek na ┼╝─ůdanie, a linie nie posiadaj─ů ┼Ťcis┼éego rozk┼éadu jazdy, tylko informacj─Ö, i┼╝ w danym przedziale czasowym autobus kursuje z cz─Östotliwo┼Ťci─ů przyk┼éadowo co 5 minut).

W Madrycie najwi─Öksze atrakcje oraz turystyczne centrum to tzw. ZONA A – Municipio de Madrid, tak┼╝e nie jest konieczne kupowanie bilet├│w na inne strefy. W ramach wcze┼Ťniej wspomnianej karty mo┼╝na zakupi─ç:

  • bilety pojedyncze (Sencillo) – cena 1,50 euro
  • bilet na 10 przejazd├│w (10 viajes) – opcja najbardziej op┼éacalna, czyli 8,50 euro
  • wej┼Ťcie na lotnisko (Suplementos de Aeropuerto)
  • lub tzw. Titulos turisticos: bilety na 1, 2, 3, 4, 5 i 7 dni (odpowiednio w cenie: 8.40; 14.20; 18.40, 22.60; 26.80 i 35.40 euro).

Wa┼╝ne: bilety pojedyncze (Sencillos) i Suplementos de Aeropuerto s─ů wa┼╝ne jedynie w dniu ich zakupu (do momentu zako┼äczenia serwisu, nie do p├│┼énocy). Na jednym bilecie mo┼╝e jecha─ç wi─Öcej ni┼╝ jedna osoba, nale┼╝y wtedy skasowa─ç na wej┼Ťciu kart─Ö tyle razy, ile os├│b podr├│┼╝uje. Karty Titulos Turisticos nie mo┼╝na zakupi─ç na wi─Öcej ni┼╝ jednego u┼╝ytkownika. Dzieci do 11 roku ┼╝ycia mog─ů zakupi─ç kart─Ö Tarjeta Turistico Infantil ze zni┼╝k─ů 50%.

Do autobus├│w wchodzi si─Ö przednimi drzwiami i przy kierowcy nale┼╝y odbi─ç kart─Ö, tak jak i przy wej┼Ťciu do metra. Nie jest mo┼╝liwe zakupienie biletu na autobus u kierowcy. Opr├│cz zwyk┼éego metra, w Madrycie kursuje kilka linii tzw. Metro Ligero (s─ů to sk┼éady kursuj─ůce na powierzchni, odpowiednik naszych tramwaj├│w, doje┼╝d┼╝aj─ů one na obrze┼╝a miasta i oznaczone s─ů symbolem ML), oraz tzw. Renfe Cercan├şas (sie─ç poci─ůg├│w podmiejskich oznaczonych czerwonym logo C, wa┼╝ne: na ten ┼Ťrodek transportu nale┼╝y zakupi─ç osobny bilet). Podr├│┼╝e taks├│wkami (bia┼ée samochody z czerwonym paskiem) s─ů raczej nieop┼éacalne ze wzgl─Ödu na cz─Östo strajki taks├│wkarzy oraz korki w godzinach popo┼éudniowych.

Je┼Ťli kto┼Ť preferuje jazd─Ö rowerem, to miasto posiada sie─ç rower├│w miejskich BiciMAD, w kt├│rych mo┼╝na wykupi─ç m.in. abonament na 1, 3 lub 5 dni. (pierwsza godzina u┼╝ytkowania to koszt 2 euro, ka┼╝da kolejna 4 euro).

P┼éatno┼Ť─ç i ceny w Madrycie ­čĺ│

Zdecydowanie w wi─Ökszo┼Ťci miejsc w Madrycie da si─Ö zap┼éaci─ç kart─ů, lecz je┼Ťli planujesz wyj┼Ťcie na targ owocowy lub odwiedzi─ç EL Rastro (cotygodniowy targ staroci), to warto zaopatrzy─ç si─Ö w got├│wk─Ö. Najlepsz─ů opcj─ů p┼éatno┼Ťci b─Ödzie karta Revolut, o kt├│rej wi─Öcej przeczytasz w Poradniku o dzia┼éaniu Revoluta.

Ceny przykładowych produktów w Madrycie:

Ceny posi┼ék├│w b─Öd─ů r├│┼╝ni─ç si─Ö w zale┼╝no┼Ťci od restauracji, jednak najcz─Ö┼Ťciej ceny standardowych posi┼ék├│w to 4-10 euro za ┼Ťniadanie (przyk┼éadowo kaw─Ö ze s┼éodk─ů bu┼ék─ů lub jajecznic─ů), 11-25 euro za obiad (przyk┼éadowo danie g┼é├│wne i deser z napojem).

Cz─Östo restauracje oferuj─ů tzw. menu del d├şa – zestawy obiadowe z przystawk─ů lub deserem za oko┼éo 10/15 euro, dlatego warto czyta─ç wystawione na ulicach szyldy lub spyta─ç obs┼éug─Ö restauracji o ofert─Ö.

Przykładowe ceny produktów i dań:

  • woda: 1.50 – 2.0 euro
  • kawa: 1.10 – 3.50 euro
  • lokalne piwo: 1.50 – 3.0 euro
  • Tinto de Verano: oko┼éo 3.0 – 5.0 euro za kieliszek
  • Dzbanek Sangrii 1 litr: oko┼éo 12.0 – 15.0 euro (jedna porcja oko┼éo 5.0 euro na Targu)
  • Tapas: restauracje najcz─Ö┼Ťciej sprzedaj─ů tapas za 1.0 – 1.50 euro za sztuk─Ö
  • Bocadillo de Calamares: oko┼éo 3.5 euro (s┼éynna kanapka ze sma┼╝onymi kalmarami)
  • Tortilla de patatas: porcja to oko┼éo 2.50 euro, ca┼éa to oko┼éo 12.0 euro
  • Cocido Madrile├▒o: oko┼éo 20.0 euro
  • Churros z czekolad─ů: oko┼éo 2.50 ÔÇô 5.0 euro

Nocleg ­čŤĆ´ŞĆ

Je┼Ťli przyje┼╝d┼╝asz do Madrytu w celach turystycznych i chcesz mie─ç wszystko na wyci─ůgni─Öcie r─Öki, to polecam poszuka─ç noclegu w dzielnicach: AUSTRIAS i SOL (obszary starego miasta – tam nocleg b─Ödzie najdro┼╝szy), Lavapi├ęs b─ůd┼║ La Latina (dzielnice z najwi─Öksz─ů ilo┼Ťci─ů bar├│w, imprez i m┼éodych ludzi). Dzielnice troch─Ö spokojniejsze, lecz r├│wnie urokliwe to okolice Paseo del Arte (dzielnica muzealna) oraz Chueca i Malasa├▒a.

Je┼Ťli planujesz zatrzyma─ç si─Ö w Madrycie na d┼éu┼╝ej, dzielnice, w kt├│rych mo┼╝na znale┼║─ç tanie mieszkania, to Arganzuela na po┼éudniu miasta oraz Tetu├ín i Chamber├ş na p├│┼énocy. W ramach szukania noclegu mo┼╝na pos┼éu┼╝y─ç si─Ö map─ů dedykowan─ů turystom stworzon─ů przez Urz─ůd Miasta w Madrycie, kt├│ra zawiera najwa┼╝niejsze atrakcje w mie┼Ťcie: esmadrid.com.

Polecam szuka─ç noclegu na stronach Airbnb i Booking. Poni┼╝ej kilka propozycji noclegu:

Must See w Madrycie ­čÜÂÔÇŹÔÖé´ŞĆ

Poniewa┼╝ du┼╝a cz─Ö┼Ť─ç atrakcji Madrytu skumulowana jest w obr─Öbie starego miasta, zwiedzanie mo┼╝esz zaplanowa─ç w formie ca┼éodziennej wycieczki pieszej lub roz┼éo┼╝y─ç to na dwa dni, je┼Ťli plan podr├│┼╝y ci to umo┼╝liwia. Nale┼╝y pami─Öta─ç, i┼╝ b─Öd─ůc w Madrycie, nale┼╝y liczy─ç si─Ö z du┼╝ymi r├│┼╝nicami terenu, tak┼╝e mimo kr├│tkich odleg┼éo┼Ťci na mapie, po pewnym czasie zaczniemy odczuwa─ç jako pokonywane odleg┼éo┼Ťci.

Wycieczk─Ö proponuj─Ö rozpocz─ů─ç przed po┼éudniem od jednego z najruchliwszych miejsc w Madrycie – Puerta del Sol. Jest to jeden z najwa┼╝niejszych plac├│w miasta i to tutaj odbywaj─ů si─Ö wyst─ůpienia polityk├│w, demonstracje, parady, tak┼╝e zabawa sylwestrowa. Swoj─ů nazw─Ö ÔÇťBrama S┼éo┼äcaÔÇŁ nosi od ┼Ťredniowiecza, kiedy to stanowi┼é jedn─ů z g┼é├│wnych dr├│g wjazdowych do miasta. Na ┼Ťrodku placu znajduje si─Ö pomnik Karola III oraz symbol Madrytu – pomnik nied┼║wiedzia pod drzewem truskawkowym ┬á– cz─Östo ustawiaj─ů si─Ö pod nim d┼éugie kolejki turyst├│w chc─ůcych zrobi─ç sobie z nim zdj─Öcie.

Nast─Öpnie, kieruj─ůc si─Ö jedn─ů z g┼é├│wnych ulic starego miasta – Calle Mayor lub odchodz─ůc─ů od niej, mniej ruchliw─ů Calle de Esparteros, po kilku minutach znajdziesz si─Ö na Plaza Mayor. W ┼Ťredniowieczu pe┼éni┼é on funkcj─Ö targowiska, w p├│┼║niejszych czasach organizowane tam by┼éy publiczne uroczysto┼Ťci, takie jak koronacje. Na placu znajduje si─Ö pomnik konny Filipa III z XIX wieku. W 1960 roku plac i otaczaj─ůce go budynki mieszkalne ca┼ékowicie odrestaurowano – obecnie w parterach znajduj─ů si─Ö liczne kawiarnie i restauracje oraz sklepy z galanteri─ů sk├│rzan─ů i kapeluszami, a w niedziel─Ö na placu odbywa si─Ö targ kolekcjonerski.

Przechodz─ůc przez Plaza Mayor, wyjdziesz na Plaza de San Miguel, przy kt├│rym zlokalizowany jest budynek targowy o tej samej nazwie. Mercado de San Miguel to jedno z najch─Ötniej odwiedzanych przez lokalnych mieszka┼äc├│w i turyst├│w miejsce spotka┼ä na wsp├│lne jedzenie – czy to szybki lunch, czy to kolacj─Ö. Jest to miejsce, w kt├│rym znajdziesz stanowiska z owocami morza, s┼éynnymi jam├│n i empanadas, a tak┼╝e owocami, warzywami i wyrobami cukierniczymi. Mo┼╝na tutaj tak┼╝e wypi─ç tradycyjn─ů madryck─ů sangri─Ö w bardzo niskiej cenie. Na ┼Ťrodku targowiska wydzielona zosta┼éa strefa konsumpcyjna, jednak bardzo ci─Ö┼╝ko jest o znalezienie tam miejsca siedz─ůcego, szczeg├│lnie w godzinach wieczornych – dwa pi─Ötra marketu wype┼énione s─ů po brzegi lud┼║mi, a wi─Ökszo┼Ť─ç odwiedzaj─ůcych spo┼╝ywa zakupione produkty i napoje na stoj─ůco wzd┼éu┼╝ pod┼éu┼╝nych ┼éaw barowych przy ┼Ťcianach marketu. Jest to doskona┼ée miejsce na tzw. almuerzo – p├│┼║ny lunch, kt├│ry doda si┼é na kolejne punkty wycieczki.

Id─ůc dalej historyczn─ů Calle Mayor, wartym zobaczenia b─Ödzie ko┼Ťci├│┼é Iglesia Catedral de las Fuerzas Armadas – XVII wieczny barokowy ko┼Ťci├│┼é, a nast─Öpnie przej┼Ťcie pod Viaducto de Segovia – odnowiony w latach 70-tych wiadukt ┼é─ůcz─ůcy centrum z po┼éudniow─ů dzielnic─ů – La Latina.

Nast─Öpnie, pod─ů┼╝aj─ůc ulic─ů Bailen, po lewej stronie dostrze┼╝esz najwa┼╝niejsz─ů katedr─Ö w Madrycie, czyli Catedral de Santa Maria la Real de la Almudena, po┼éo┼╝ona przy Pa┼éacu Kr├│lewskim – Palacio Real, z kt├│rym wsp├│┼édzieli miejsce przy Plaza de la Armer├şa. Z placu tego rozci─ůga si─Ö widok na panoram─Ö miasta, mo┼╝esz tak┼╝e podziwia─ç dziedziniec i zabudowania pa┼éacu. Od strony placu znajduje si─Ö tak┼╝e kasa biletowa i wej┼Ťcie dla zwiedzaj─ůcych. Bilety normalne na zwiedzanie Pa┼éacu i Kr├│lewskich Kuchni mo┼╝na zakupi─ç w cenie 12 euro (bilet ulgowy 6 euro). Dzieci do 16 r.┼╝., studenci oraz osoby powy┼╝ej 65 r.┼╝. zwiedzaj─ů za darmo. Zwiedzanie zajmie nam oko┼éo 1-1,5 godziny.

Lifehack: od poniedzia┼éku do czwartku w godzinach: 17:00-19:00 (w sezonie zimowym od 16:00 do 18:00) mo┼╝liwe jest darmowe zwiedzanie Pa┼éacu oraz Zbrojowni Kr├│lewskiej. Nale┼╝y pami─Öta─ç, ┼╝e ostatnie wej┼Ťcie mo┼╝liwe jest zawsze na godzin─Ö przed zamkni─Öciem Pa┼éacu. Polecam tak┼╝e zwiedzi─ç Kr├│lewskie Kuchnie – zwiedzanie mo┼╝liwe jedynie z przewodnikiem.

Przechodz─ůc wzd┼éu┼╝ Pa┼éacu Kr├│lewskiego na Plaza de Oriente, w pi─Öknym za┼éo┼╝eniu ogrodowym oraz pomnikiem Filipa IV zobaczy─ç mo┼╝esz Oper─Ö Narodow─ů – Teatro Real, kt├│ra tak samo jak z zewn─ůtrz, w ┼Ťrodku robi zniewalaj─ůce wra┼╝enie. Wn─Ötrze Opery mo┼╝na zwiedza─ç codziennie od 10:00 do 16:00, a zwiedzanie zajmie ci oko┼éo godziny. Bilety mo┼╝na zakupi─ç w cenie 8 euro (bilet normalny) oraz 7 euro (bilet ulgowy).┬á

Nast─Öpnym punktem zwiedzania, b─Ödzie po przej┼Ťciu wzd┼éu┼╝ ogrod├│w pa┼éacowych Jardines de Sabatini, kolejny wa┼╝ny plac, czyli Plaza de Espa├▒a, z pomnikiem Cervantesa oraz dwoma budynkami stanowi─ůcymi symbole w panoramie miasta, czyli Hotel Riu i Barcel├│ Torre. Plac ten by┼é w ostatnich latach poddany kilku remontom i w swojej po┼éudniowej cz─Ö┼Ťci posiada stref─Ö parku z placem zabaw dla dzieci i si┼éowni─ů na wolnym powietrzu. Parkiem mo┼╝esz dosta─ç si─Ö do kolejnego z punkt├│w widokowych i symboli miasta – Templo de Debod, po┼éo┼╝onej na niewielkim wzg├│rzu. Otoczona parkiem ┼Ťwi─ůtynia sprawia wspania┼ée wra┼╝enie zar├│wno w dzie┼ä, jak i o┼Ťwietlona w nocy, a sam park jest ch─Ötnie odwiedzany przez mieszka┼äc├│w miasta. Cz─Östo spotka─ç mo┼╝na tam grupy znajomych, uroczysto┼Ťci rodzinne, czy wydarzenia sportowe. Ze wzg├│rza rozci─ůga si─Ö pi─Ökny widok na panoram─Ö Madrytu oraz Pa┼éac Kr├│lewski.

Dla os├│b, kt├│rych nie zm─Öczy┼é jeszcze ten spacer, proponuj─Ö powr├│t przez Plaza de Espa├▒a na jedn─ů z g┼é├│wnych arterii komunikacyjnych miasta – Calle Gran V├şa. Jest to ulica, wzd┼éu┼╝ kt├│rej rozlokowane s─ů nie tylko hotele i restauracje, ale tak┼╝e liczne teatry, kino, zabytkowe kamienice mieszkalne, a tak┼╝e s┼éynny budynek Telef├│nica (znany m.in. osobom ogl─ůdaj─ůcy s┼éynny hiszpa┼äski serial: Telefonistki – Chicas del cable). Po drodze miniesz wspomniane teatry oraz Plaza del Callao ┬á– madrycki odpowiednik nowojorskiego Times Square. Odbijaj─ůc w prawo i kieruj─ůc si─Ö w d├│┼é kt├│r─ůkolwiek z uliczek, dotrzesz do punktu, w kt├│rym rozpoczyna┼ée┼Ť wycieczk─Ö, czyli Puera del Sol. Je┼Ťli jednak masz do┼Ť─ç si┼éy, proponuj─Ö zej┼Ť─ç dalej ulic─ů Gran Via a┼╝ do skrzy┼╝owania z ulic─ů Calle de Alcal├í. Znajduje si─Ö tam jeden z symboli miasta, widoczny na wi─Ökszo┼Ťci poczt├│wek – charakterystyczny naro┼╝ny budynek Edificio Metr├│polis┬á– obiekt w stylu beaux arts z 1911 roku, a tak┼╝e Circulo de Bellas Artes, barokowy Palacio de Linares┬áoraz Bank Hiszpa┼äski – miejsce to szczeg├│lnie pi─Öknie wygl─ůda przy zachodzie s┼éo┼äca. W tym miejscu proponuj─Ö zako┼äczy─ç oficjalny przebieg wycieczki i rozsi─ů┼Ť─ç si─Ö wygodnie w jednej z restauracji przy tzw. Paseo del Arte, rozci─ůgaj─ůcym si─Ö od Banco de Espa├▒a na po┼éudnie wzd┼éu┼╝ dzielnicy muzealnej a┼╝ do stacji dworca kolejowego Atocha.

Kolejnego dnia wycieczk─Ö proponuj─Ö rozpocz─ů─ç od miejsca, w kt├│rym zako┼äczony zosta┼é pierwszy ze spacer├│w – zlokalizowanym przy hiszpa┼äskim banku –┬áFuente de Cibeles┬á– XVII-wieczna fontanna neoklasycystyczna z ratuszem – Palacio de Cibeles, kt├│ry stanowi jedn─ů z wizyt├│wek turystycznych miasta. Ratusz oferuje tak┼╝e mo┼╝liwo┼Ť─ç wjazdu na taras widokowy i restauracj─Ö zlokalizowan─ů na dachu budynku. Od Ratusza, poruszaj─ůc si─Ö ulic─ů Calle de Alcal├í pod g├│r─Ö, po kr├│tkiej chwili dotrzesz do Placu Niepodleg┼éo┼Ťci z pomnikiem Puerta de Alcal├í, kt├│ry stanowi┼é kiedy┼Ť wschodni─ů bram─Ö miasta. Przy placu znajduje si─Ö wej┼Ťcie do parku Retiro – dawnych ogrod├│w kr├│lewskich o powierzchni 120 hektar├│w. Opr├│cz samego parku, kt├│ry jest pi─Öknie utrzymany, na jego terenie znajduj─ů si─Ö obiekty warte zobaczenia, m.in. Pomnik Alfonsa XII z p├│┼ékolist─ů kolumnad─ů i staw, Dom Rybaka – Casita del Pescador oraz tzw. Pa┼éac Kryszta┼éowy – Palacio de Cristal,┬áw kt├│rym obecnie odbywaj─ů si─Ö czasowe wystawy sztuki nowoczesnej. Na terenie parku mo┼╝na podziwia─ç tak┼╝e XVIII-wieczne figury w┼éadc├│w Hiszpanii oraz liczne fontanny, w tym Fontann─Ö Upad┼éego Anio┼éa – Fuente del ├üngel Ca├şdo┬áz 1878 roku.

Lifehack: Wej┼Ťcie do Palacio de Cristal jest darmowe, a Pa┼éac szczeg├│lnie pi─Öknie wygl─ůda przy zachodz─ůcym s┼éo┼äcu.

Schodz─ůc w d├│┼é od Fontanny Upad┼éego Anio┼éa do alei Calle de Alfonso XII, znajdziesz si─Ö tu┼╝ przy g┼é├│wnym dworcu kolejowym miasta – Estaci├│n de Atocha┬á– eklektyczny kompleks dworcowy powsta┼éy w XIX wieku, odrestaurowany w latach 80-tych XX wieku wed┼éug projektu Rafaela Moneo, kt├│ry ┼é─ůczy w sobie stary dworzec z nowym poprzez nowe przestrzenie komunikacji oraz stref─Ö handlow─ů, gastronomiczn─ů i zjawiskowy ogr├│d tropikalny otwarty dla zwiedzaj─ůcych.┬á

Po drugiej stronie ulicy znajduje si─Ö muzeum, kt├│re rozpoczyna wspomniane Paseo del Arte ci─ůgn─ůce si─Ö na p├│┼énoc a┼╝ do Banco de Espa├▒a. Jest to Muzeum Narodowe Sztuki Kr├│lowej Zofii z charakterystycznymi zewn─Ötrznymi szklanymi windami i wewn─Ötrznym dziedzi┼äcem, kt├│re w swoich zbiorach posiada m.in. s┼éynn─ů Guernic─Ö Pablo Picasso.

Lifehack: darmowe zwiedzanie mo┼╝liwe jest w poniedzia┼éki, od ┼Ťrody do soboty w godzinach od 19:00 do 21:00 oraz w niedziele od 12:30 do 14:30. Muzeum jest zamkni─Öte we wtorki. Bilet regularny kosztuje 12 euro, a dzieci do 18 r.┼╝., studenci i seniorzy mog─ů wej┼Ť─ç za darmo.

Id─ůc dalej przez Paseo del Prado, po chwili zauwa┼╝y─ç b─Ödziesz m├│g┼é s┼éynn─ů Caixa Forum┬á– madryckie centrum kultury otwarte w 2008 r. projektu s┼éynnych architekt├│w Herzog i De Meuron, kt├│rzy postanowili zaadaptowa─ç stary budynek mieszkalny, tworz─ůc na nim nowoczesn─ů form─Ö oraz zielony wertykalny ogr├│d. Centrum organizuje czasowe wystawy sztuki oraz multimedialne, posiada tak┼╝e przepi─Ökn─ů futurystyczn─ů klatk─Ö schodow─ů i plac, kt├│ry powsta┼é przez nadwieszenie budynku i zr├│┼╝nicowanie terenu przez architekt├│w.

Po przeciwnej stronie ulicy znajduje si─Ö r├│wnie┼╝ warty zobaczenia Ogr├│d Botaniczny oraz jedno z najwa┼╝niejszych muzeum sztuki na ┼Ťwiecie – Muzeum Narodowe Prado ciesz─ůce si─Ö obecnie kolekcj─ů ponad 30 tysi─Öcy eksponat├│w. Cena biletu normalnego to 15 euro, a ulgowego 7.50 – tak jak w pozosta┼éych muzeach: dzieci, studenci i seniorzy mog─ů liczy─ç na darmowy wst─Öp.┬á

Lifehack: Muzeum r├│wnie┼╝ oferuje zwiedzaj─ůcym darmowy wst─Öp na dwie ostatnie godziny, tj. od 18.00 do 20.00 od poniedzia┼éku do soboty oraz od 17.00 do 19.00 w niedziele, nale┼╝y jednak liczy─ç si─Ö z bardzo du┼╝─ů kolejk─ů os├│b – cz─Östo kolejki te ustawiaj─ů si─Ö ju┼╝ ko┼éo 15.tej – jest to jednak dobry wyb├│r dla os├│b pozostaj─ůcych w mie┼Ťcie na d┼éu┼╝ej chc─ůcych dok┼éadnie zwiedzi─ç muzeum – sama kilkukrotnie wieczorami wybiera┼éam si─Ö tam obejrze─ç kolejne z wystaw, poniewa┼╝ muzeum jest ogromne.

Ostatnim z Muze├│w, na kt├│re powiniene┼Ť znale┼║─ç chocia┼╝ jedn─ů chwil─Ö w napi─Ötym harmonogramie jest zlokalizowane przy Fontannie Neptuna, nieopodal Prado – Muzeum Narodowe Thyssen-Bornemisza prezentuj─ůce europejsk─ů sztuk─Ö okresu XVIII-XX wieku. Bilety normalne s─ů w cenie 13 euro, a ulgowe w cenie 9 euro. (Darmowe zwiedzanie mo┼╝liwe jest w poniedzia┼éki oraz codziennie dla dzieci do 18 r.┼╝.) Przechodz─ůc dalej Calle del Prado w stron─Ö Banku Hiszpa┼äskiego, zobaczy─ç mo┼╝esz r├│wnie┼╝ Fontann─Ö Apolla. W okolicy tej, tak jak w dniu wcze┼Ťniejszym, polecam odpoczynek w jednej z lokalnych kawiarni b─ůd┼║ restauracji, poniewa┼╝ okolica jest nader urokliwa.

Lifehack: Je┼╝eli planujesz zwiedza─ç wi─Öcej muze├│w, wartym rozwa┼╝enia jest zakup tzw. Abono Paseo del Arte, kt├│re w cenie 32 euro pozwala na wej┼Ťcie do Museo Reina Sofia, Museo del Prado oraz Museo Thyssen-Bornemisza.

Po┼éo┼╝ona mi─Ödzy Plaza Mayor oraz Paseo del Arte dzielnica literacka Las Letras zas┼éuguje na chwil─Ö uwagi ze wzgl─Ödu nie tylko na swoj─ů histori─Ö (by┼éo to miejsce zamieszkania jednych z najwybitniejszych literat├│w hiszpa┼äskich), ale te┼╝ ze wzgl─Ödu na swoje urokliwe zau┼éki, gdzie znajdziemy m.in. antykwariaty, sklepy artystyczne i galerie sztuki.

Je┼Ťli jeste┼Ť w Madrycie w niedziel─Ö, miejscem, kt├│re nale┼╝y odwiedzi─ç, jest po┼éo┼╝ona na po┼éudnie od centrum dzielnica La Latina, kt├│rej ulice tego dnia zamieniaj─ů si─Ö w targ antyk├│w, sztuki, wyrob├│w sk├│rzanych, oraz owoc├│w i warzyw. Targ nosi swoj─ů nazw─Ö, od g┼é├│wnej ulicy, przy kt├│rej si─Ö wystawia, czyli El Rastro. Po przej┼Ťciu targu dotrzesz do Puerta de Toledo, jednej z historycznych bram wjazdowych do miasta, sk─ůd mo┼╝esz albo uda─ç si─Ö spacerem w stron─Ö dzielnicy Arganzuela i parku Madrid R├şo, albo podjecha─ç metrem. Jest to jeden z najm┼éodszych park├│w na terenie miasta, kt├│ry ci─ůgnie si─Ö na po┼éudnie wzd┼éu┼╝ rzeki do tzw. Matadero Madrid┬á– centrum wystawowego sztuki wsp├│┼éczesnej zlokalizowanego na terenach dawnej rze┼║ni, w kt├│rym cz─Östo, opr├│cz sta┼éych wystaw odbywaj─ů si─Ö r├│┼╝ne wydarzenia i festiwale.

Je┼Ťli podczas naszej wycieczki chcesz odpocz─ů─ç w spokojniejszej okolicy otoczony zieleni─ů, dobrym miejscem b─Ödzie najwi─Ökszy teren zielony miasta – Casa de Campo, z jeziorem i ogrodem zoologicznym, gdzie dostaniesz si─Ö bez problemu metrem. Na terenie parku znajduj─ů si─Ö tak┼╝e obiekty sportowe oraz liczne punkty widokowe. W ramach podziwiania miasta mo┼╝esz w drodze powrotnej do centrum uda─ç si─Ö na wycieczk─Ö kolejk─ů linow─ů biegn─ůc─ů nad miastem, tzw. Teleferico, kt├│re z Casa de Campo pozwoli nam dosta─ç si─Ö w okolice wspomnianej wcze┼Ťniej ┼Üwi─ůtyni Debod. Znajduj─ůce si─Ö tam parki: Parque del Oeste┬áoraz Parque de la Bombilla, to ciche tereny zielone, nie tak t┼éumnie ucz─Öszczane przez turyst├│w, gdzie mo┼╝na wypocz─ů─ç, jednocze┼Ťnie napawaj─ůc si─Ö widokami. Na ko┼äcu tych park├│w rozpoczyna si─Ö dzielnica uniwersytecka oraz znajduje si─Ö kolejny punkt widokowy, z kt├│rego mo┼╝esz podziwia─ç panoram─Ö ca┼éego miasta i okolicy, czyli tzw. Faro de Moncloa┬á– dawna wie┼╝a transmisyjna, kt├│ra obecnie swoim odwiedzaj─ůcym oferuje widoki z tarasu na 92 metrach wysoko┼Ťci (bilet normalny kosztuje 4 euro, ulgowy 2 euro – w poniedzia┼éki wie┼╝a jest zamkni─Öta dla zwiedzaj─ůcych).

Ostatni─ů z atrakcji, kt├│re szczeg├│lnie mog─Ö poleci─ç, jest do┼Ť─ç nietypowe miejsce, mianowicie: muzeum opuszczonej stacji metra w dzielnicy Chamberi: Estaci├│n Fantasma – And├ęn 0, czyli w t┼éumaczeniu: Stacja duch├│w – Peron 0. Jest to dawna stacja pierwszej linii metra, kt├│ra w latach 60-tych zosta┼éa zamkni─Öta ze wzgl─Ödu na zmian─Ö organizacji ruchu i otwarcie nowych przystank├│w innych linii. Obecnie stacja posiada zachowane pi─Öknie ozdobione kafelkami reklamy i urz─ůdzenia z czas├│w jej funkcjonowania, a swoj─ů nazw─Ö zawdzi─Öcza historiom opowiadanym przez osoby podr├│┼╝uj─ůce metrem przez ju┼╝ nieczynn─ů stacj─Ö (metro si─Ö na niej nie zatrzymuje, mimo to wielokrotnie mo┼╝na tam by┼éo zobaczy─ç ludzi). Stacja jest w swoim historycznym wygl─ůdzie udost─Öpniona zwiedzaj─ůcym, wej┼Ťcie mo┼╝liwe jest jedynie po wcze┼Ťniejszej rezerwacji, poniewa┼╝ wszystkie wycieczki musz─ů odbywa─ç si─Ö z przewodnikiem – zwiedzanie jest darmowe i trwa oko┼éo 30 minut.

Na d┼éu┼╝szy pobyt ­čĆá

W ramach wypoczynku w stolicy Hiszpanii mo┼╝esz uda─ç si─Ö tak┼╝e do pobliskiego Escorialu. Wykorzystuj─ůc podmiejskie poci─ůgi, w ci─ůgu godziny znajdziesz si─Ö 45 kilometr├│w od Madrytu, gdzie znajduje si─Ö monumentalny renesansowy zesp├│┼é pa┼éacowo-klasztorny San Lorenzo de El Escorial. W miasteczku u podn├│┼╝a Escorialu znajduj─ů si─Ö liczne restauracje i kawiarnie oferuj─ůce pyszne posi┼éki w niskich cenach, a w samym klasztorze mo┼╝emy wybra─ç zwiedzanie z przewodnikiem lub na w┼éasn─ů r─Ök─Ö (zwiedzanie zajmie ci oko┼éo 2 godzin, a bilety kosztuj─ů 15 euro). Wykorzystuj─ůc po┼é─ůczenie kolejowe, miejscem doskona┼éym na jednodniow─ů wycieczk─Ö b─Ödzie tak┼╝e Toledo. Miasto trzech kultur – po┼éo┼╝one oko┼éo 70 kilometr├│w na po┼éudnie od Madrytu, w kt├│rym mo┼╝esz spr├│bowa─ç s┼éynnych wyrob├│w marcepanowych oraz zwiedzi─ç dawn─ů twierdz─Ö-pa┼éac Alkazar, oraz za┼éo┼╝enia warowne z imponuj─ůcymi murami i bramami miejskimi. Na chwil─Ö uwagi zas┼éuguje tutaj tak┼╝e jeden z najwa┼╝niejszych przyk┼éad├│w gotyckiej sztuki sakralnej w Hiszpanii, czyli Katedra Naj┼Ťwi─Ötszej Marii Panny.

Je┼Ťli zostajesz w mie┼Ťcie na troch─Ö d┼éu┼╝ej, jednym z miejsc, kt├│re mo┼╝esz zobaczy─ç, jest dzielnica biznesowa Cuatro Torres,┬áz najwy┼╝szymi budynkami w mie┼Ťcie, oraz Puerta de Europa┬áz charakterystycznymi pochy┼éymi wie┼╝owcami projektu Philipa Johnsona po┼éo┼╝ona na p├│┼énocy miasta.

Dla fan├│w pi┼éki no┼╝nej na pewno niebywa┼é─ů atrakcj─Ö stanowi stadion Santiago Bernab├ęu i znajduj─ůce si─Ö tam muzeum klubu Realu Madryt – wej┼Ťci├│wki normalne mo┼╝na naby─ç w cenie oko┼éo 20 euro.

Co zje┼Ť─ç w Madrycie? ­čąę

Kuchnia hiszpa┼äska s┼éynie przede wszystkim z owoc├│w morza, a tak┼╝e tapas oraz tzw. tarta de patatas, churros i sangrii. Wszystkie te posi┼éki bez problemu mo┼╝esz znale┼║─ç na madryckich ulicach, jednak w szczeg├│lno┼Ťci polecam trzy lokalizacje, kt├│re zachwyc─ů nie tylko pysznym jedzeniem, ale tak┼╝e nie uszczupl─ů znacz─ůco twojego portfela.

Pierwszym miejscem, jest ju┼╝ wspomniany wcze┼Ťniej: Mercado de San Miguel, gdzie ka┼╝dy znajdzie co┼Ť dla siebie. Jest to miejsce, gdzie mo┼╝esz przegry┼║─ç co┼Ť w biegu, jak i rozkoszowa─ç si─Ö wi─Ökszymi daniami otoczeni z ka┼╝dej strony gam─ů zapach├│w, kolor├│w i hiszpa┼äskiego temperamentu.

Miejscem wa┼╝nym na mapie jedzeniowej ka┼╝dego z madrytczyk├│w jest La Chocolater├şa┬áSan Gin├ęs za┼éo┼╝ona w 1894 roku najs┼éynniejsza i najstarsza czekoladziarnia czynna ca┼é─ů dob─Ö, s┼éyn─ůca ze swojej gor─ůcej czekolady i churros. Jest to miejsce, w kt├│rym ca┼é─ů dob─Ö wszystkie miejsca s─ů zaj─Öte, a do wej┼Ťcia ustawiaj─ů si─Ö kolejki, lecz czas sp─Ödzony w oczekiwaniu na te s┼éodycze jest tego wart.

Lokal nale┼╝─ůcy do madryckiej sieci├│wki, kt├│ra pozwoli ci naje┼Ť─ç si─Ö niskim kosztem, jest tzw. ┬áCervecer├şa 100 Montaditos, czyli dos┼éownie: 100 Kanapeczek. I tak nazwa ma swoje odwzorowanie w menu – lokale oferuj─ů 100 rodzaj├│w tapas, zar├│wno na s┼éono, s┼éodko, w wersji z owocami morza, mi─Ösem, wegetaria┼äskie i wega┼äskie. S─ů to miejsca r├│wnie┼╝ ch─Ötnie odwiedzane przez lokalnych mieszka┼äc├│w, poniewa┼╝ r├│wnolegle z ilo┼Ťci─ů, idzie tutaj jako┼Ť─ç oraz ┼Ťwietna obs┼éuga, a sama wielokrotnie wybiera┼éam to miejsce zamiast typowej restauracji. Restauracje oferuj─ů tak┼╝e lokalne piwa oraz sangri─Ö i r├│┼╝nego rodzaju wina.

Na co uwa┼╝a─ç w Madrycie ÔŁî

W kwestii bezpiecze┼ästwa, Madryt mimo du┼╝ej ilo┼Ťci ludzi jest raczej bezpieczny, nawet id─ůc sama w nocy nie czu┼éam si─Ö niepewnie. Hiszpanie s─ů nastawieni do turyst├│w bardzo otwarci, jedynym co mo┼╝e nam przeszkadza─ç to ha┼éas z otwartych do rana bar├│w i restauracji w wi─Ökszo┼Ťci rejon├│w w mie┼Ťcie. W centrum miasta po zmroku, szczeg├│lnie w okresie letnim mo┼╝na te┼╝ zauwa┼╝y─ç spor─ů ilo┼Ť─ç bezdomnych. W ci─ůgu dnia nale┼╝y wystrzega─ç si─Ö os├│b sprzedaj─ůcych pami─ůtki na chodniku, jest to w Hiszpanii nielegalne, przez co mo┼╝emy mie─ç k┼éopoty przy interwencji s┼éu┼╝b miejskich, kt├│re patroluj─ů miasto i rozganiaj─ů handlarzy. Nale┼╝y uwa┼╝a─ç te┼╝ na kieszonkowc├│w, szczeg├│lnie w takich miejscach jak metro, galerie handlowe i inne du┼╝e skupiska ludzi.

Poradnik zosta┼é stworzony we wsp├│┼épracy z Dominik─ů Poluk, a zdj─Öcie w tle wykona┼é Jorge Fern├índez Salas, Unsplash.

Autor:

Bartosz Jaglarz

Student dziennikarstwa, freelancer i podr├│┼╝nik. Najwi─Ökszy fan Wietnamu i Formu┼éy 1 pod s┼éo┼äcem. Mi┼éo┼Ťnik klimatu po┼éudniowych W┼éoch. Najwi─Öksze marzenie? Zwiedzi─ç ka┼╝dy zak─ůtek Azji Po┼éudniowo-Wschodniej!